Türkiye · AB mali iş birliği · 08.09.2026
IPA 2016 programı değişti: adalet, temel haklar ve deprem bölgesi hizmetlerine yeni çerçeve
Programın mali ve uygulama eki yenilendi
Türkiye ile Avrupa Komisyonu arasındaki 2016 Türkiye Yıllık Eylem Programı Finansman Anlaşmasının 4 numaralı ek protokolü, 8 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 11778 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla onaylandı. Değişiklik, programın ekini bütçe ve faaliyetler yönünden yeniden düzenliyor.
Yeni ek, IPA II kapsamındaki programda demokrasi ve yönetişim, hukukun üstünlüğü ve temel haklar ile tarım ve kırsal kalkınma sektörlerindeki eylemleri bir arada gösteriyor. Belgede ana program için toplam maliyet 369.307.706,82 avro ve Avrupa Birliği katkısı 233.900.000 avro olarak yer alıyor. Tarım ve kırsal kalkınmaya ilişkin ayrı eylem için 4,4 milyon avroluk maliyet ve AB katkısı öngörülüyor.
Adalet ve temel haklar alanındaki faaliyetler
Hukukun üstünlüğü ve temel haklar sektörü 114.456.402,56 avro olarak gösteriliyor. Yargı eylemi 16.211.470,84 avro; temel haklar eylemi 4.722.429,18 avro. Faaliyetler arasında aile mahkemelerinin etkinliği, adli laboratuvar kapasitesi, alternatif uyuşmazlık çözümü, ceza adaleti alanında iş birliği, kadın ve çocuklara yönelik koruma, Roman stratejisi ve kamu kurumlarında toplumsal cinsiyete duyarlı bütçeleme bulunuyor.
Bu rakamlar, bugün bireylere açılmış yeni bir hibe programı veya doğrudan ödeme anlamına gelmiyor. Finansman, anlaşmadaki eylemler, uygulama yöntemleri, yararlanıcı kurumlar ve denetim koşulları çerçevesinde kullanılacak.
Depremden etkilenen belediyeler için rezerv
Değişiklik gerekçesi, 2023 depremlerinden etkilenen belediyelerde insani ihtiyaçlara yönelik hizmetlerin desteklenebilmesi için adalet ve temel haklar eylemleri içinde bir rezerv oluşturulmasını da kapsıyor. Ayrıca IPA 2021–2027 dönemine yönelik daha bütünleşik programlama ve izleme kapasitesinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Ek protokol, tarafların iç hukuk işlemlerini tamamladıklarını yazılı olarak bildirmelerinden sonraki son bildirim tarihinde yürürlüğe girecek. Dolayısıyla Resmî Gazete’de onay kararının yayımlanması ile bütün proje ödemelerinin aynı gün başlaması aynı şey değil.
Kısa özet
IPA 2016 program eki; adalet, temel haklar, içişleri, yönetişim ve depremden etkilenen belediye hizmetlerine ilişkin faaliyet ve bütçe çerçevesini yeniliyor. Tutarlar bireysel başvuruya açık doğrudan destek değil; program uygulama ve denetim koşullarına bağlı kurumsal finansman kalemleri.