
Almanya–Türkiye · Emeklilik ve Yerleşim · 3 dakika
Emekli maaşınız Türkiye'ye gelir, oturum izniniz düşebilir
Türkiye’ye taşınınca Alman emekli maaşı kesilir mi? Kural olarak hayır; aylık Türkiye’de de esas itibarıyla aynı miktarda ödenir. Taşınmanın başka pek çok sonucunu ise vatandaşlık, oturum izni, aile durumu ve Türkiye’deki sigortalılık belirleyebilir.
Konunun hukuki çerçevesini büromuzun LinkedIn sayfasında, sık yapılan yanılgıyı Av. Meryem Nur Öztürk Murat’ın kişisel paylaşımında anlattık: Kurumsal paylaşım · Kişisel paylaşım Bu yazıda konuya, kendinizi bulabileceğiniz tipik durumlar açısından bakıyoruz.
Alman vatandaşıysanız
Alman Oturum Kanunu, çifte vatandaş olsanız bile, size uygulanmaz; bu yüzden oturum hakkı kaybı gündeme gelmez. Asıl soru başka yerde çıkabilir: Türk vatandaşlığını geçmişte başvuruyla yeniden aldıysanız, Alman vatandaşlığınızın o tarihte sürüp sürmediği ayrıca kontrol edilir. Kendini çifte vatandaş bilen herkes hukuken öyle olmayabilir.
Yalnızca Türk vatandaşıysanız
Önce kartınızdaki izin türü önem taşır: Süresiz oturma izni (Niederlassungserlaubnis) ile AB uzun süreli ikamet izni (Daueraufenthalt-EU) için yurt dışında geçen zamanla ilgili kurallar farklıdır. Almanya’da uzun yıllar geçerli bir oturum hakkıyla yaşamış kişinin süresiz oturma iznini kanun belirli şartlarla sona ermeye karşı korur; başta geçimin, yeterli sağlık sigortası dahil, kamu yardımı olmadan sağlanması gerekir. Bu şart yoksa, belirli bir yaştan sonra tanınan daha uzun dönüş süresi, kanun metnine bakılırsa, kalıcı bir taşınmada izni korumaz.
Eşinizle statünüz farklıysa
Bir Alman vatandaşıyla evli olarak birlikte yaşayan kişinin süresiz oturma izni, uzun yıllar ve geçim şartı aranmadan korunur; bunun için belirli sınır dışı etme sebeplerinin bulunmaması gerekir. Almanya’da uzun yıllar yaşamış kişinin eşi de onunla aynı şartlarla korunur; ama yalnızca kendisinin de süresiz oturma izni varsa ve eşler birlikte yaşıyorsa. Eşin süreli bir izni varsa ya da eşlerden biri bir süre daha Almanya’da kalacaksa, aynı evden iki farklı sonuç çıkabilir.
Yurt dışı borçlanması yaptıysanız
Yurt dışında geçen süreleri ödeme yaparak Türk sigortasında saydırmaya borçlanma denir; buna dayanan Türk aylığı için kanun “yurda kesin dönüş” şartı arar. SGK’ya göre bu, Almanya’yı bir daha dönmemek üzere terk etmek değil; oradaki çalışmanın (kısa süreli mini işler hariç) sona ermesi ve orada oturmaya bağlı bir yardım alınmamasıdır. Alman oturum hukuku ise ayrılışın niteliğine ve süresine bakar; bir sistemde “kesin dönmüş” sayılmak, diğerindeki sonucu kendiliğinden belirlemez.
Sık sorulan sorular
Başka bir ülkede de çalıştım ya da malulen emekliyim: Aylığım değişir mi?
Alman emeklilik sigortasına (Deutsche Rentenversicherung) göre, Almanya ve Türkiye dışında, örneğin Avusturya ya da Fransa’da prim ödenmiş dönemler varsa aylık taşınmadan sonra azalabilir. Malulen emeklilik aylığı, yani çalışma gücü kaybı nedeniyle bağlanan aylık, Alman iş piyasasının kişiye kapalı olmasına da dayanıyorsa taşınma kısıtlama doğurabilir.
Yıllar sonra Almanya’ya dönebilir miyim?
İzniniz devam ediyorsa dönüş bu izinle mümkündür. Sona ermişse kanun, Almanya’daki bir kurumdan emekli aylığı alan ve ayrılmadan önce belirli bir süre Almanya’da geçerli bir oturum hakkıyla yaşamış kişiye kural olarak yeni bir oturma izni öngörür. Bu izin ise süreli olur; eski süresiz izin kendiliğinden geri gelmez.
Sonuç
Aynı aylıkla Türkiye’ye taşınan iki kişi, hangi durumda olduklarına göre farklı sonuçlarla karşılaşabilir. Türk hukukuna ilişkin soruları kendimiz, Alman hukukuna ilişkin olanları Almanya’daki meslektaşlarımızla birlikte inceliyoruz. Somut durumunuzun değerlendirilmesi için Öztürk Murat Hukuk Bürosu’nun Köln, Kocaeli ve Konya ofislerine ulaşabilirsiniz.
Resmî kaynaklar
- Deutsche Rentenversicherung – Türkiye İrtibat Kurumu (Türkçe)
- Deutsche Rentenversicherung – Rente im Ausland (Almanca)
- SGK – Gurbetçi Vatandaşlarımızın Sosyal Güvenlik Sözleşmeleri ile 3201 Sayılı Kanundan Kaynaklanan Hak ve Yükümlülükleri (Mart 2026)
- Gesetze im Internet – § 2 AufenthG (yabancı tanımı)
- Gesetze im Internet – § 51 AufenthG (oturum izninin sona ermesi)
- Gesetze im Internet – § 37 AufenthG (geri dönüş hakkı)
Yazar: Av. Meryem Nur Öztürk Murat · Kaynak kontrolü: 16.10.2026
Bilgilendirme notu: Bu yazı genel hukukî bilgilendirme içindir; somut dosya ayrıca değerlendirilmelidir.
Büromuzun çalıştığı alanlar
Türk hukuku ve sınır ötesi dosyalar
Yukarıdakiler genel kuraldır. Sizin dosyanızda hangisinin geçerli olduğunu, belgelerinize birlikte bakarak görebiliriz. Süreci baştan sona büromuz yürütür.
Hizmet sayfasına gidin →Durumunuzu anlatın, birlikte çözelim
Yazmak ücretsiz. Ücret gerekirse tutarını baştan söyleriz.
Formun gönderilmesi tek başına vekâlet ilişkisi kurmaz; bunun için açık teyidimiz gerekir.
